Vakantie in België: wie heeft recht, hoeveel dagen en hoe zit het met vakantiegeld?

1. Wie heeft recht op vakantie?

In principe heeft elke werknemer die onder de sociale zekerheid valt recht op jaarlijkse vakantie. Dat geldt ook voor specifieke groepen waarvoor de regeling later werd uitgebreid, zoals sportbeoefenaars (sinds 2022).

Sommige categorieën vallen buiten de regeling. Zo hebben studenten die enkel een solidariteitsbijdrage betalen geen recht op betaalde vakantie.

2. Hoeveel vakantiedagen heb je?

Het aantal vakantiedagen wordt berekend op basis van je prestaties in het voorgaande jaar (het vakantiedienstjaar).

Voor vakantie in 2026 wordt dus gekeken naar je werk in 2025.

Niet alleen effectief gewerkte dagen tellen mee. Ook bepaalde afwezigheden zoals ziekte, moederschaps- en vaderschapsverlof of jeugdvakantie worden gelijkgesteld.

2.1 Arbeiders

Voor arbeiders wordt het aantal vakantiedagen bepaald op basis van het aantal gewerkte en gelijkgestelde dagen.

Wie een volledig jaar werkt, heeft recht op maximaal 20 dagen (in een vijfdagenweek).

Werk je in een ander regime (bijvoorbeeld deeltijds of zes dagen per week), dan wordt dit omgezet naar je effectieve werkrooster.

2.2 Bedienden

Voor bedienden geldt een andere berekening:

• Je bouwt 2 vakantiedagen per gewerkte maand op (in een zesdagenweek)
• Omgerekend naar een vijfdagenweek komt dit neer op 20 dagen bij een volledig gewerkt jaar

Kort gezegd: vier weken betaalde vakantie per jaar.

3. Hoe wordt vakantiegeld berekend?

Vakantiegeld bestaat uit twee delen:

• Enkel vakantiegeld: je normale loon tijdens je vakantie
• Dubbel vakantiegeld: een extra premie, meestal uitbetaald wanneer je je hoofdvakantie neemt

3.1 Arbeiders

Voor arbeiders wordt het vakantiegeld uitbetaald door de Rijksdienst voor Jaarlijkse Vakantie (RJV) of een vakantiefonds.

Dit wordt gefinancierd via werkgeversbijdragen.

3.2 Bedienden

Bij bedienden betaalt de werkgever:

• Enkel vakantiegeld = gewoon loon tijdens vakantie
• Dubbel vakantiegeld ≈ 92% van je brutomaandloon, pro rata opgebouwd per gewerkte maand

Dit wordt vaak in mei uitbetaald.

Bij variabel loon gebeurt de berekening op basis van het gemiddelde loon van de laatste 12 maanden.

4. Vertrekvakantiegeld (bedienden)

Wanneer een arbeidsovereenkomst eindigt, heeft een bediende recht op vertrekvakantiegeld.

Dit geldt ook bij:

• tijdskrediet of thematisch verlof
• oproeping voor militaire dienst
• vermindering van arbeidsuren

Het bedrag bedraagt 15,34% van het brutoloon van het vakantiedienstjaar (inclusief premies en voordelen).

5. Bijzondere regelingen

5.1 Jeugdvakantie

Voor jongeren onder 25 die net zijn afgestudeerd en nog onvoldoende vakantie hebben opgebouwd.

Voorwaarden zijn o.a.:

• studies beëindigd in het vorige jaar
• minstens één maand gewerkt
• eerst gewone vakantie opgebruikt

Uitkering: 65% van het loon, met een dagplafond.

5.2 Seniorvakantie

Voor werknemers vanaf 50 jaar die onvoldoende vakantie hebben door bijvoorbeeld werkloosheid of ziekte.

Ook hier bedraagt de uitkering 65% van het loon, binnen bepaalde grenzen.

5.3 Europese (aanvullende) vakantie

Voor werknemers die:

• starten of opnieuw beginnen met werken
• nog geen volledig vakantiejaar hebben opgebouwd

Na een “aanloopperiode” van 3 maanden kunnen zij extra vakantiedagen opnemen.

Belangrijk:

• eerst gewone vakantie opnemen
• systeem wordt vooraf gefinancierd door jezelf (via later vakantiegeld)

6. Hoe worden vakantiedata vastgelegd?

Collectieve vakantie

Kan worden bepaald via:

• paritair comité
• ondernemingsraad
• akkoord met vakbonden of werknemers

De werkgever moet dit opnemen in het arbeidsreglement.

Individuele vakantie

Als er geen collectieve regeling is, worden vakantiedagen individueel afgesproken tussen werknemer en werkgever.

Samengevat

Het Belgische vakantiesysteem draait rond één kernidee: je bouwt je vakantie op in het ene jaar, en neemt ze op in het volgende.

Of je nu arbeider of bediende bent, voltijds of deeltijds werkt — je rechten hangen vooral af van je prestaties in het vorige jaar.

Heb jij nood aan meer Life-Work balance? Dan kan je ook anders gaan werken. Een Loopbaanbegeleidingstraject kan nuttig zijn om hierrond duidelijkheid te krijgen. 

Als je meer dan 7 jaar werkt en nog onder contract staat bij een werkgever of zelfstandige bent dan heb jij recht op de Loopbaancheque. Deze begeleiding kost je dan slecht 90 euro voor een 4 uur durend individueel traject op maat van jouw vragen. 

Heb je geen recht op de cheque? Dan bieden we bij Diaspoor een betaalbaar Online traject aan. Hierbij krijg je maar liefst 8 Loopbaantesten en 1 uur individuele coaching op maat aan voor 139 euro.

Loopbaanbegeleiding op maat Onze ervaren loopbaancoaches en loopbaanbegeleiders staan klaar om je doorheen dit transformerende proces te loodsen.